Mantelzorg: zorgen voor een ander, zonder jezelf te vergeten
Even boodschappen doen voor je buurvrouw die slecht ter been is. Je vader naar het ziekenhuis rijden. Dagelijks helpen bij de administratie, het huishouden of de persoonlijke verzorging van je partner. Veel mensen zijn mantelzorger zonder erbij stil te staan. Maar zorg je, behalve voor de ander, ook goed voor jezelf?
Mantelzorg is bijzonder waardevol. Zeker de laatste jaren zijn mantelzorgers onmisbaar geworden. Uit recent onderzoek blijkt dat bijna vier op de tien Nederlanders mantelzorg geven. Dat zijn ruim 5,5 miljoen mensen. Tegelijkertijd groeit ook het aantal mantelzorgers dat zich ernstig belast voelt. Het Sociaal en Cultureel Planbureau noemt ondersteuning daarom belangrijker dan ooit.
Het sluipt er langzaam in
Het lastige van mantelzorg is dat het vaak langzaam groeit. Wat begint met een keer helpen, kan uitgroeien tot een dagelijkse verantwoordelijkheid. Veel mantelzorgers vinden het vanzelfsprekend om voor iemand te zorgen en merken daardoor niet altijd dat ze zelf steeds meer moeten inleveren.
Hoe merk je dat het te veel wordt?
Overbelasting ontstaat meestal niet van de ene op de andere dag. Signalen zijn bijvoorbeeld:
- voortdurend moe zijn;
- slecht slapen;
- sneller geïrriteerd raken;
- minder tijd hebben voor jezelf;
- minder tijd hebben voor vrienden, hobby's of ontspanning;
- steeds meer moeite hebben om werk, gezin en zorg te combineren;
- het gevoel hebben dat je altijd ‘aan’ staat.
Zoek op tijd ondersteuning
Misschien herken je jezelf daarin. Of misschien zie je het bij iemand in je omgeving. Wacht dan niet tot het echt misgaat. Juist door op tijd hulp te vragen, houd je de zorg langer vol.
Soms is een luisterend oor al genoeg. In andere situaties kan het helpen om samen te kijken naar voorzieningen of regelingen. Er zijn ook mogelijkheden voor tijdelijke vervanging van de zorgtaken. Dat is de zogenaamde respijtzorg, en dat kan veel lucht geven. Zo ontstaat er weer ruimte om op adem te komen.
Een klein gebaar van waardering
Naast de daadwerkelijke ondersteuning is er ook het zogenoemde Mantelzorgcompliment. Natuurlijk lost een mantelzorgcompliment niet de uitdagingen op. Maar erkenning voor wat mantelzorgers doen is wél belangrijk.
Zo heeft de gemeente Hoorn het programma Welverdiend. Mantelzorgers kunnen daar jaarlijks een mantelzorgwaardering ontvangen ter waarde van €100. Daarnaast worden er gedurende het jaar activiteiten georganiseerd speciaal voor mantelzorgers.
En in de gemeenten Stede Broec, Enkhuizen en Drechterland kun je een mantelzorgcompliment van €50 ontvangen als je bent geregistreerd als mantelzorger.
Waar kun je terecht voor ondersteuning?
Ben je mantelzorger? Je hoeft het niet alleen te doen.
Woon je in Hoorn? Dan kun je voor advies en ondersteuning terecht bij Sylta en andere organisaties die samenwerken rond mantelzorgondersteuning.
In Stede Broec biedt Ons Stede Broec ondersteuning via een mantelzorgcoach. Je kunt hier terecht voor advies, begeleiding en informatie over bijvoorbeeld respijtzorg. Ook jonge mantelzorgers kunnen er ondersteuning krijgen.
Woon je in Enkhuizen of Drechterland? Ook daar kun je via de gemeente informatie en ondersteuning vinden rondom mantelzorg en het voorkomen van overbelasting.